Düzeltme, Geri Çekme ve Endişe Beyanı Politikası

SAER Journal, yayımlanmış bilimsel kaydın doğruluğunu, güvenilirliğini ve şeffaflığını korumayı amaçlar. Yayımlanmış bir çalışmada hata, eksiklik, etik sorun veya bilimsel kaydın güvenilirliğini etkileyebilecek başka bir durum tespit edildiğinde dergi, sorunun niteliğine ve ciddiyetine göre uygun yayın sonrası işlemleri uygular.

1. Genel İlke

Yayın sonrası işlemler, bilimsel kaydın düzeltilmesi ve okuyucuların doğru biçimde bilgilendirilmesi amacıyla uygulanır. Düzeltme, geri çekme veya endişe beyanı işlemleri cezalandırma amacı taşımaz; temel amaç yayımlanmış kaydın güvenilirliğini korumaktır.

2. Düzeltme

Yayımlanmış bir makalede çalışmanın temel sonuçlarını veya genel bilimsel geçerliliğini ortadan kaldırmayan, ancak okuyucular açısından düzeltilmesi gereken önemli bir hata veya eksiklik bulunması durumunda düzeltme yayımlanabilir.

Düzeltme gerektirebilecek durumlar aşağıdakilerle sınırlı olmamak üzere şunları içerebilir:

Yazar adı, kurum bilgisi veya iletişim bilgisindeki önemli hatalar,
Tablo, şekil veya metinde bilimsel yorumu etkileyebilecek maddi hatalar,
Yanlış veya eksik referans bilgileri,
Finansman, çıkar çatışması veya katkı beyanlarındaki eksiklikler,
Çalışmanın temel sonuçlarını geçersiz kılmayan veri veya analiz hataları.

Düzeltme bildirimi, özgün makaleyle açık biçimde ilişkilendirilir ve mümkün olduğunca hangi bölümün neden düzeltildiği belirtilir.

3. Yazar Kaynaklı ve Yayıncı Kaynaklı Hatalar

Hatanın yazarlardan kaynaklanması veya yayın sürecinde ortaya çıkması, uygulanacak düzeltme işleminin belirlenmesinde dikkate alınabilir. Ancak her iki durumda da temel amaç okuyucunun doğru bilimsel bilgiye ulaşmasını sağlamaktır.

4. Geri Çekme

Bir makalenin bulgularının veya sonuçlarının artık güvenilir kabul edilemeyeceğini gösteren ciddi sorunlar bulunması durumunda çalışma geri çekilebilir.

Geri çekme değerlendirmesine yol açabilecek durumlar aşağıdakilerle sınırlı olmamak üzere şunları içerebilir:

Veri veya bulgu uydurma ya da çarpıtma,
Çalışmanın temel sonuçlarını geçersiz kılan önemli hata,
Ciddi intihal veya izinsiz materyal kullanımı,
Mükerrer veya uygunsuz yayın,
Araştırmanın etik açıdan ciddi biçimde sorunlu olduğunun anlaşılması,
Yazarlık veya araştırma bütünlüğüne ilişkin ciddi ihlal,
Makalenin güvenilirliğini temel düzeyde ortadan kaldıran diğer durumlar.

5. Geri Çekme Bildirimi

Geri çekme işlemi uygulanması durumunda özgün makale ile geri çekme bildirimi arasında açık bir bağlantı kurulur. Geri çekme bildirimi mümkün olduğunca geri çekmenin nedenini ve işlemi kimin başlattığını açıklar.

Geri çekilen makalenin bibliyografik kaydı bilimsel kaydın bütünlüğünü korumak amacıyla tamamen silinmek yerine geri çekilmiş olarak işaretlenebilir. Teknik ve hukuki olarak mümkün olduğu ölçüde geri çekme durumu makalenin çevrim içi sürümünde açık biçimde belirtilir.

6. Endişe Beyanı

Bir makalenin güvenilirliği veya etik uygunluğu hakkında ciddi bir şüphe bulunduğu ancak mevcut bilgilerin geri çekme veya düzeltme kararı vermek için henüz yeterli olmadığı durumlarda endişe beyanı yayımlanabilir.

Endişe beyanı özellikle aşağıdaki durumlarda değerlendirilebilir:

Ciddi bir etik veya araştırma bütünlüğü iddiasının inceleme altında olması,
İlgili kurum veya yetkili merciden sonuç beklenmesi,
Mevcut kanıtların kesin bir yayın sonrası kararı desteklemek için yetersiz olması,
İncelemenin önemli ölçüde uzaması ancak okuyucuların bilgilendirilmesinin gerekli görülmesi.

7. Yazarların Görüşü

Uygun olduğu durumlarda düzeltme, geri çekme veya endişe beyanı kararı öncesinde yazarlardan açıklama veya ilgili belgeler istenebilir. Bununla birlikte yazarların işlemi kabul etmemesi, bilimsel kaydın korunması için gerekli editoryal işlemlerin uygulanmasını tek başına engellemez.

8. Kurumsal İncelemeler

Araştırma suistimali iddiasının araştırmacının bağlı olduğu kurum, etik kurul veya başka bir yetkili merci tarafından incelenmesi gereken durumlarda SAER Journal ilgili kurumdan bilgi veya inceleme talep edebilir.

Dergi, kurumsal soruşturma yetkisine sahip olmadığı konularda kendi yetkisini aşan bir araştırma yürütmek yerine editoryal sorumluluğu kapsamında mevcut bilgi ve bulguları değerlendirir.

9. Kısmi Sorunlar

Bir çalışmanın yalnızca sınırlı bir bölümünde sorun bulunması ve çalışmanın geri kalanının bilimsel olarak güvenilir kalması durumunda, tam geri çekme yerine uygun bir düzeltme veya başka bir yayın sonrası bildirim değerlendirilebilir.

10. Makale Kaldırma

Yayımlanmış bir makalenin internet ortamından tamamen kaldırılması yalnızca istisnai durumlarda değerlendirilir. Bu durumlar; hukuki zorunluluk, ciddi kişisel veri veya mahremiyet ihlali, mahkeme kararı veya yayının erişilebilir kalmasının ciddi ve somut zarara yol açacağı diğer olağanüstü koşulları içerebilir.

Mümkün olduğu durumlarda bibliyografik kayıt korunur ve içeriğin neden erişilemez olduğu konusunda açıklayıcı bir bildirim yayımlanır.

11. Güncellenmiş Sürümler

Yayımlanmış makalelerde yapılan önemli değişiklikler okuyucunun yapılan değişikliği anlayabileceği şekilde belgelenir. Bilimsel kaydın şeffaflığını zedeleyecek biçimde sessiz veya iz bırakmadan içerik değiştirilmez.

12. Karar Yetkisi

Yayın sonrası işlemlere ilişkin nihai editoryal karar, mevcut kanıtlar, yazar açıklamaları, gerektiğinde kurumsal incelemeler ve bilimsel kaydın güvenilirliği dikkate alınarak yetkili editör tarafından verilir.

13. Şeffaflık

Düzeltme, geri çekme ve endişe beyanları mümkün olduğunca açık, erişilebilir ve özgün makaleyle bağlantılı biçimde yayımlanır. Bildirimlerde gereksiz kişisel veya gizli bilgiler paylaşılmaz.

14. Politikanın Güncellenmesi

SAER Journal, bilimsel yayıncılık ve araştırma bütünlüğü alanındaki iyi uygulamalar doğrultusunda bu politikayı gerektiğinde gözden geçirebilir ve güncelleyebilir.